کارخانه « نوین سرام» : یک بررسی موردی

کارخانه « نوین سرام» در طبس با استثمار حدود 50 کارگر چینی بهداشتی تولید می کند. این شرکت از بازار وسیعی برای فروش محصولات خود برخوردار است. سطح تولید کارخانه با توجه به حجم سرمایه و نیروی کار شاغل آن بسیار بالاست. اگرچه کارگران با حداکثر سرعت و شدت کار می کنند، اما سطح دستمزدهایشان بسیار پایین است. کارگران کارخانه 6 ماه تمام است که هیچ دستمزدی نگرفته اند. روال کار شرکت این گونه است که هیچ نوع قراردادی میان سرمایه دار و کارگران بسته نمی شود. اساساً همه کسانی که در اینجا استثمار می شوند فاقد هر نوع پرونده اشتغال و هویت مکتوب کارگر بودن هستند. کارگران بر همین اساس حتی حق گفتگو درمورد بیمه شدن و مسائل مربوط به شرایط کار و مانند این ها را ندارند. به طور مثال، زنانی که در اینجا کارمی کنند از هیچ نوع بیمه ای برخوردار نیستند. تعویق دستمزدها، کارگران را درموقعیت بسیار وخیم و رقت باری قرار داده است. فشار فقر و گرسنگی و بدهکاری همه آنان را به ستوه آورده است. کارگران بارها دست به اعتراض زده اند، اما تا کنون هیچ نتیجه ای از اعتراضات خود نگرفته اند. این که آنان برای دریافت مطالبات خود چه خواهند کرد روشن نیست. اما ما در اینجا می خواهیم یک سئوال بسیارمهم را پیش روی آنان قرار دهیم. تلاش می کنیم این سئوال را همراه با پاسخ آن در اینجا باز کنیم. برای این کار ابتدا وضعیت موجود کارخانه و مسائل مربوط به شرایط کار و اشتغال و گرفتاری های کارگران را در چند جمله خلاصه می کنیم.

کارخانه هیچ مشکل اقتصادی ندارد و با بالاترین ظرفیت ممکن کار می کند.

کل کار کارخانه را فقط خود کارگران انجام می دهند.

سرمایه کارخانه از ماشین آلات و زمین و مواد اولیه گرفته تا همه چیزهای دیگر محصول کار کارگران است. کارگران بوده اند که با کار سالیان متمادی خود همه این سرمایه و سرمایه های دیگر را برای سرمایه داران دیگر تولید کرده اند.

سرمایه دار حاضر به پرداخت دستمزد بسیار ناچیز کارگران هم نیست و 6 ماه است که هیچ ریالی به هیچ کارگری نداده است.

صاحب کارخانه به اعتراض هیچ کارگری اعتنا نکرده است.

هر نوع رجوع به نهادهای دولتی سرمایه هم از بیخ و بن بی نتیجه بوده است.

این ها واقعیت های موجود کارخانه است و حال سراغ سئوال برویم. سئوال این است : چرا کارگران نمی توانند و نباید سرمایه دار را که به هیچ معیار و ملاک انسانی پای بند نیست و حتی دستمزد کار6 ماه پیش کارگران را نمی پردازد از کارخانه بیرون بیندازند؟ چرا سرمایه دار می تواند هر بلایی را به سر کارگران بیاورد اما کارگران نمی توانند در مورد سرمایه دار هیچ تصمیمی بگیرند و به اجرا در آورند؟ این حکم از کجا آمده است؟ می گویید کارگران به این دلیل نمی توانند سرمایه دار را از کارخانه بیرون بیندازند که سرمایه دار مالک کارخانه است؟ اما مگر نه این است که کارخانه و هرچه در آن است به طور کامل محصول کار کارگران است؟ پس معنای مالکیت سرمایه دار چیست؟ چرا سرمایه دار می تواند هر صبح تا شام نیروی کار کارگران را با توحش تمام استثمار کند و حاصل استثمار آنان را به سرمایه بیش و بیشتر خود تبدیل کند اما کارگران حق ندارند آنچه را که خود تولید کرده اند از دست وی بگیرند؟ چرا سرمایه دار می تواند مالکیت بر محصول کار کارگران یعنی همین کارخانه را اساس استثمار مادام العمر آنان قرار دهد اما کارگران نمی توانند بر این مالکیت نقطه پایانی بگذارند؟ چرا سرمایه دار می تواند بر اساس حق تملک ظالمانه محصول کار کارگران، 6 ماه تمام حتی دستمزدهای آنان را پرداخت نکند اما کارگران حق ندارند که در اعتراض به این ظلم، کارخانه و محصول کار خودشان را از دست او خارج سازند؟ و بالاخره این که چرا سرمایه دار می تواند بر پایه تملک ستمگرانه محصول کار کارگران تمامی آن ها و خانواده هایشان را در برهوت گرسنگی به کام مرگ بفرستد، اما کارگران در دفاع از حق حیات خود و فرزندانشان محق نیستند که کارخانه و به طورکلی جامعه را از شر رابطه ای که او و همه سرمایه داران را دراین جایگاه قرارداده است رها سازند؟

از سئوال های بالا یک نتیجه ملموس وعملی به دست می آید و آن این که کارگران «نوین سرام» می توانند و باید کارخانه را تصرف کنند و اداره تولید آن را خودشان به دست گیرند. آن ها کاملاً از عهده این مهم برمی آیند. همین الان تمام کارها را خودشان دارند انجام می دهند. تهیه مواد اولیه نیز از دست آن ها ساخته است. خودشان می توانند با همه کسانی که نیاز به محصولات کارشان دارند تماس بگیرند و از آن ها بخواهند که نیازهایشان را به کارخانه «نوین سرام» سفارش دهند. کارگران اگر اراده کنند ازعهده کارهای دیگر نیز برخواهند آمد. ممکن است در ابتدا کارها به خوبی پیش نرود. اما رفته رفته کارگران کارها را به دست خواهند گرفت و بر اوضاع مسلط خواهند شد. بی شک دراینجا کارگران خواهند پرسید که از عهده دولت و پلیس و نیروهای امنیتی و دستگاه های سرکوب سرمایه چگونه برآییم؟ این، پرسش بسیارمهمی است. تردیدی نیست که به محض اقدام به تصرف کارخانه از همه سو علیه کارگران لشکرکشی خواهد شد. به همین دلیل، کارگران برای رسیدن به هدف تصرف کارخانه و اداره تولید نمی توانند فقط به نیروی 50 نفری خود بسنده کنند. اما می توانند شروع کنند. می توانند متحد شوند و ابتدا شورای کارگری کارخانه خود را به وجود آورند. پیداست که مقابله با قدرت سرکوب سرمایه به نیروی عظیمی نیاز دارد. اما این نیرو هم اکنون وجود دارد و از قضا مشکل اکثریت عظیم آن ها نیز همین مشکل کارگران «نوین سرام» است. این نیرو، پراکنده است. باید آن را متشکل کرد. و باید آن را علیه سرمایه و به صورت شورایی متشکل کرد. پس شورای کارگران «نوین سرام» باید برای جلب حمایت همزنجیران خویش در جاهای دیگر و بدین سان متشکل شدن آنان براساس مطالبات مشترک تلاش کند. آن ها باید بدانند که فقط 50 نفر نیستند. یک طبقه عظیم اجتماعی هستند. قدرت این طبقه عظیم ترین قدرت ها است. اگر این طبقه به صورت سراسری متشکل شود بر هر نیرویی غلبه خواهد کرد. کارگران «نوین سرام» به عنوان آحادی از این طبقه عظیم باید هرچه از دستشان ساخته است برای رسیدن به این اتحاد و تشکل سراسری انجام دهند. همه چیز درگرو این امر مهم است. تنها براین بستر است که این کارگران می توانند خود را از چنگال سرمایه رها سازند. یک نکته مهم این است که اگر کارگران «نوین سرام» این کارها را نکنند، اگر به طور جدی و مصمم وارد میدان مبارزه با سرمایه نشوند و علیه آن متشکل نشوند، کوه معضلات مرگبار کنونی هر روز به گونه ای وحشتناک تر بر سر آنان فروخواهد ریخت. آیا قرار است این کارگران 6 ماه دیگرهم کار کنند و بازهم منتظر گرفتن دستمزد بمانند؟ این انتظار بدترین کارممکن است. هیچ چیزی بدتر از این انتظار مرگبار نیست. انتهای این راه به طور قطع مرگ ناشی از گرسنگی است. به همین دلیل، برای زنده ماندن و زندگی کردن جز مبارزه و تلاش برای اتحاد و اعمال قدرت جمعی علیه سرمایه راه دیگری پیش روی کارگران «نوین سرام» نیست. در این راه آنان تنها نیستند. کل طبقه کارگر همراه آن هاست، به شرط آن که خود آستین ها بالا بزنند. آنان باید هرگام از مبارزه خود را به گامی در جهت به میدان آمدن هرچه وسیع تر همه توده های طبقه کارگر تبدیل کنند.

کارگران علیه سرمایه متشکل شویم !

کمیته هماهنگی برای ایجاد تشکل کارگری (منطقه تهران)

3مرداد 1387

www.hamaahangi.com

hamaahangi@gmail.com